Nauki Pana Ćajtanji o Ekadaszi

„W Dźagannatha Puri Śri Ćajtanja Mahaprabhu spędził dzień Ekadaszi ze Swoimi bhaktami w ogrodzie Dźagannatha Wallabhy, ciągle intonując imię Pana do późnej nocy w ekstatycznym nastroju oddania, wolny od materialnych pragnień. Pan Ćajtanja zwrócił się do bhaktów: ‘Dziś każdy powinien powstrzymać się od jedzenia i spania i powinien ciągle intonować imię Kryszny. Niektórzy z was powinni intonować dźapa, niektórzy powinni zrobić dandawata parikrama wokół świątyni, a inni powinni dyskutować o rozrywkach Kryszny i Balarama.’
„Każdy przyjął duchowe nauki Gaurangi i zajął się różnymi czynnościami, intonując: ‘Gowinda! Gowinda!’ Wszyscy czuli się odurzeni premą.
„Po wykąpaniu się następnego dnia, w Dwadaszi, bhaktowie przerwali post maha-prasadam od Dźagannatha. W tym czasie Pan Ćajtanja powiedział: ‘Nie przestrzeganie całkowitego postu w Ekadaszi stanowi wielkie zagrożenie w czyimś życiu duchowym. Honorujcie prasadam w Ekadaszi składając mu pokłony i zjadając je następnego dnia. W ten sposób można z łatwością przekroczyć ten materialny ocean.’
„Pan Ćajtanja kontynuował: ‘Wszyscy ukochani towarzysze Najwyższego Pana są bardzo zadowoleni, gdy Ekadaszi jest właściwie obchodzone przez delektowanie się nektarem świętego imienia Pana Kryszny. Nie powinno się kosztować niczego innego czy rozmawiać o jakichś materialnych tematach w Ekadaszi. Obowiązkiem Wajsznawy jest przestrzeganie całkowitego postu w Ekadaszi, a kolejnego dnia przerwanie go maha-prasadam. Jeśli z jakiegoś powodu ktoś musi zjeść w Ekadaszi, to niech zje lekki posiłek składający się z owoców, korzonków i mleka, bez fasoli, ziarna czy innych zakazanych warzyw.
‘Ci, którzy zjadają fasolę i ziarno w Ekadaszi jedzą grzech, który wchodzi w ziarna tego dnia. Musicie skrupulatnie wykonywać służbę oddania i szanować proces oddania. Wtedy z pewnością otrzymacie błogosławieństwa od samej Bhakti-dewi. Unikajcie towarzystwa nie-bhaktów i właściwie przestrzegajcie Ekadaszi-wrata przez ciągłe intonowanie świętego imienia.
‘We właściwy, religijny sposób powinniście poważnie przestrzegać zalecanych ślubów w wyznaczone dni i terminy. Śri Wradźendra-nandana Kryszna jest Panem i ostatecznym celem wszystkich ślubów i religijnych działań. Tak więc przestrzegajcie wszystkich duchowych ślubów tylko dla Jego przyjemności i satysfakcji. Dlatego pamiętajcie, aby powstrzymać się od jedzenia, picia i spania w Ekadaszi, a następnego dnia honorujcie prasadam ze smakiem.’” (PW)
„Celem Ekadaszi-wrata jest to, że tego dnia nie powinniśmy zjadać zwyczajnego jedzenia, ziarna. Rzeczywistym zalecenie jest poszczenie, Nirdźala Ekadaszi. Zgodnie z śastra, picie wody uważane jest za jedzenie i równocześnie nie. Możemy przyjąć obie wersje. Jest wiele bhaktów, którzy nie piją nawet kropli wody. Cały dzień i noc poszczą i przestrzegają Ekadaszi-wrata. Taka noc zwana jest hariwasa, co oznacza, że całą noc intonują Hare Kryszna Hare Kryszna Kryszna Kryszna Hare Hare Hare Rama Hare Rama Rama Rama Hare Hare.
„Nazywa się to dridha-wrata. Dridha oznacza bardzo mocny, stały. Kryszna jest tak łaskawy, że podarował nam tak wiele ustępstw. Nawet jeśli są tu jakieś ustępstwa, to lepiej ich nie wykorzystywać i pozostać stałym i silnym w naszym przekonaniu i ściśle wykonywać naszą służbę oddania. To jest dobre.” (SPT 69/5/23)
W tych stwierdzeniach Śrila Prabhupada mówi przychylnie o przestrzeganiu Nirdźala Ekadaszi przez powstrzymywanie się od wszelkiego jedzenia i picia oraz dzięki intonowaniu Hare Kryszna całą noc. Choć Kryszna jest łaskawy i dał ustępstwa dla słabszych osób (unikajcie tylko fasoli i ziarna), to Śrila Prabhupada zachęca nas do bycia silnymi bhaktami wykonującymi ścisłą sadhanę (Nirdźala Ekadaszi) z mocnym przekonaniem. Takie ścisłe praktyki religijnych wyrzeczeń szybko oczyszczą nasze serca i pomogą nam osiągnąć radosne towarzystwo Gandharwika-Giridhari we Wradźa-dhama. Ekadaszi-wrata jest czymś, co ułatwia nam zostanie czystym.
„W Bhagawad-gicie powiedziane jest: param brahma param dhama pawitram paramam bhawan. Ardźuna zaakceptował Krysznę jako najczystszego. Jak można zbliżyć się do kogoś najczystszego bez stania się czystym samemu? Ponieważ jesteśmy zanieczyszczeni jest to kamień węgielny do zostania czystym. Aby więc zostać czystym, przestrzegamy Ekadaszi.” (SPT 68/10/21)
„W służbie oddania są pewne czynności zwane stanowczymi, takie jak poszczenie w Ekadaszi. Wszystkie te zasady i przepisy oferowane są przez wielkich aćarjów dla tych, którzy są naprawdę zainteresowani otrzymaniem dostępu do towarzystwa Najwyższej Boskiej Osoby w transcendentalnym świecie. Mahatmowie, wielkie dusze, ściśle przestrzegają wszystkich tych reguł i przepisów i dlatego z pewnością osiągną pożądany rezultat.” (Bg. 9.14 zn.)
Próbując uspokoić Wradźagopi Śri Uddhawa wypowiedział ten werset z rozdziału Bramar-gita w Śrimad Bhagawatam 10.47.24:

dana-wrata-tapa-homa-
dźapa-swadhjaja-samjamajh
śrejobhir wiwdajś ćanjajh
kryszne bhaktir hi sadhjate

„Kryszna-bhakti osiąga się dzięki jałmużnie, ścisłym ślubom, wyrzeczeniom i ofiarom ogniowym, dzięki dźapa, studiowaniu Wed, przestrzeganiu zasad regulujących i innym pomyślnym praktykom.”

Śrila Wiśwanatha Ćakrawarti wyjaśnia, że dana oznacza dawanie dotacji dla Pana Wisznu i Jego bhaktów. Wrata oznacza przestrzeganie ślubów takich jak Ekadaszi. Tapa: wyrzeczenie się zadowalania zmysłów dla przyjemności Kryszny. Homa: jagje ogniowe zadedykowane Wisznu. Dźapa: ciche intonowanie świętych imion Kryszny. Swadjaja: studiowanie i recytowanie śastr wedyjskich, takich jak Gopala-tapani Upaniszad.
„Najlepszą rzeczą w Ekadaszi jest pamiętanie rozrywek Gowindy i ciągłe intonowanie Jego świętego imienia.” (Nektar Oddania)